Bojan K.
Dok se prva jutarnja magla spušta nad neuređene kanale levobalskog Beograda, na oglasnim tablama i portalima za nekretnine osviću cifre koje bi pre samo nekoliko godina zvučale kao neslana šala.
U Borči gde se i dalje vodi bitka sa zapušenom kanalizacijom i neredovnim linijama gradskog prevoza, garsonjera od jedva 30 kvadrata danas se nudi za neverovatnih 90.000 do 100.000 evra.
Groznica koja je zahvatila one koji upravljaju Beogradom zbog predstojećeg EXPO-a 2027. i najavljenih infrastrukturnih čuda poput mosta kod Ade Huje, prelila se preko Dunava brže od asfalta.
Kupci, u strahu od novog skoka cena, pristaju na uslove koji prkose logici. Investitori trljaju ruke, najavljujući „elitnu novogradnju“ u ulicama koje još uvek nemaju trotoare, dok prosečan stanovnik Borče sa zebnjom posmatra kako mu sopstveno naselje postaje finansijski nedostupno.
„Prodala sam stan pre dve godine misleći da sam dobro prošla, a danas za te pare ne mogu da kupim ni garažu u novogradnji u istom naselju,“ kaže nam jedna sugrađanka dok preskače baricu pored kanala koji i dalje, baš kao i 2000. godine, širi miris decenijskog nemara.
Kvadrat nade ili mehur od sapunice?
Borča početkom 2026. godine nudi bizarnu sliku: cene nekretnina koje pariraju evropskim predgrađima, naspram infrastrukture koja je ostala zarobljena u prošlom veku. Dok se na papiru crtaju brze saobraćajnice i futuristička naselja, na terenu stanovnici i dalje dobijaju „kanalizaciju“ kao vrhunsku pogodnost, a parking u Borči je postao misaona imenica.
Pitanje koje se postavlja nije samo ko može da plati 3.000 evra po kvadratu u naselju koje muku muči sa osnovnom higijenom, već šta se zapravo kupuje za taj novac? Da li kupujemo budućnost i blizinu EXPO-a, ili skupo plaćamo ulaznicu u mehur koji bi mogao da pukne pre nego što prvi bager zaista uđe u zapuštene kanale? Ako Borča postane „elitna“ samo po cenama, a ne po kvalitetu života, ostaće nam samo skupo plaćena iluzija sa pogledom na neuređenu obalu.
Zakup kao luksuz: Drama koja traje decenijama
Pored vrtoglavih cena kvadrata u prodaji, ova godina donela je i novi udar na džepove onih koji u Borči traže krov nad glavom putem zakupa. Nekadašnja „oaza za podstanare“ sa plićim džepom, Borča je preko noći postala tržište na kojem se prosečna plata jedva bori sa mesečnom rentom.
Garsonjera u novogradnji u blizini Zrenjaninskog puta sada se ne može naći ispod 350 do 400 evra, dok se za komfornije, dvoiposobne stanove traži i do 700 evra. Razlog? Vlasnici stanova, svesni da Borča više nije „daleko“, podigli su lestvicu, zanemarujući činjenicu da infrastruktura i dalje kaska za cenovnikom.
Podstanari u procepu „evropskog Beograda“
Paradoks na početku 2026. najviše pogađa mlade parove i porodice koji su u Borču bežali od surovog centra. Danas, oni su u procepu između želje da ostanu u svom naselju i surove matematike koja kaže da im za kiriju i račune odlazi više od polovine primanja.
Dok se u javnosti barata ciframa o „investicionom zamahu“, na terenu vidimo tiho iseljavanje onih koji su Borču činili živom. Ako se trend nastavi, naselje će postati spavaonica za visoko plaćene radnike i one koji su imali sreće da naslede nekretninu, dok će prava radnička klasa morati da traži utočište još dublje u banatskoj ravnici. Pitanje je: da li razvoj grada podrazumeva da njegovi rođeni stanovnici više ne mogu da priušte život u sopstvenom komšiluku?
Da nas ne shvatite pogrešno – Mi volimo Borču!
Poenta ove naracije je da pokaže kako se u Borči ( tokom poslednjih 20 godina) samo cena nekretnina menja, dok problemi ostaju isti. Dok zvaničnici grada pričaju o „evropskom standardu“, investitori podižu kirije, a meštani i dalje preskaču kanale koji šire smrad.
